Międzynarodowy Festiwal Jazz w Ruinach od ponad dwudziestu lat należy do najbardziej oryginalnych wydarzeń jazzowych w Polsce. Organizowany przez Stowarzyszenie Muzyczne Śląski Jazz Club konsekwentnie buduje swoją tożsamość na styku nowoczesnego jazzu, muzyki improwizowanej, elektroniki, sztuk wizualnych i wyjątkowych postindustrialnych przestrzeni Górnego Śląska.
Historia festiwalu rozpoczęła się w 2004 roku w legendarnych Ruinach Teatru Victoria w Gliwicach. Przez piętnaście edycji to właśnie to miejsce stanowiło jego symbol. Od 2019 roku Jazz w Ruinach znalazł nowy dom w ponad 150-letniej Hali Modeli GZUT – przestrzeni, której industrialny charakter idealnie współgra z artystycznym profilem wydarzenia.
Na przestrzeni lat festiwal stał się miejscem spotkań uznanych artystów oraz najciekawszych nowych zjawisk europejskiej sceny jazzowej. Program od początku wykraczał poza klasyczne definicje jazzu, prezentując także elektronikę, world music, nu jazz, ambient, muzykę eksperymentalną czy projekty balansujące na pograniczu wielu gatunków. Integralną częścią wydarzenia pozostają również sztuki wizualne i autorska identyfikacja graficzna tworzona we współpracy z ilustratorami i projektantami z całego świata.
Rok 2026 otwiera nowy rozdział w historii festiwalu. Po raz pierwszy Jazz w Ruinach potrwa trzy sierpniowe weekendy i obejmie dwie śląskie lokalizacje. Dwa pierwsze weekendy odbędą się tradycyjnie w Hali Modeli GZUT w Gliwicach, natomiast finał festiwalu przeniesie się do katowickiej Fabryki Montana, wzmacniając postindustrialny charakter wydarzenia i rozszerzając jego zasięg.
Nowa formuła oznacza także bogatszy program koncertowy. Piątki wypełnią trzy koncerty rozpoczynające się już o godzinie 18.00, natomiast soboty zyskają bardziej wieczorny, klubowy charakter – z dwoma koncertami głównymi oraz afterparty z udziałem DJ-ów i muzyki elektronicznej.
Program tegorocznej edycji prezentuje przekrój najciekawszych zjawisk współczesnej sceny jazzowej i improwizowanej. Publiczność usłyszy zarówno uznanych artystów międzynarodowych, jak i czołowych przedstawicieli polskiego jazzu oraz młodych twórców prezentujących premierowe albumy.
Festiwal rozpocznie się 31 lipca w Gliwicach koncertami Sonia Spinello Italian Dream ft. Piotr Schmidt z projektem „Eterea”, Adam Jarzmik Quintet oraz Tal Cohen Quartet ft. John Daversa.
1 sierpnia na scenie pojawią się Grzegorz Masłowski Quintet z materiałem „Through The Hourglass” oraz szwedzkie Tingvall Trio promujące album „PAX”. Wieczór zakończy afterparty prowadzone przez DJ Andy’ego Bengscha.
Drugi weekend otworzą 7 sierpnia koncerty zespołów Unleashed Cooperation z projektem „Trust”, Yumi Ito Quartet z albumem „Lonely Island” oraz Wojciech Jachna Squad prezentujący materiał „Ad Astra”.
8 sierpnia publiczność usłyszy Judytę Pisarczyk Quartet z projektem „Fickle” oraz Simon Raab Quartet „Purple is the Color”, a po koncertach odbędzie się afterparty z udziałem Mr. Krime’a.
Finałowy weekend przeniesie festiwal do Katowic. 14 sierpnia w Fabryce Montana odbędzie się koncert „Tribute to Polski Jazz”, wystąpi Michał Barański Quartet z projektem „No Return, No Karma”, a wieczór zwieńczy koncert jednego z najbardziej cenionych współczesnych basistów – Vincena Garcii z programem „Ventura / Vivace”.
Zwieńczeniem festiwalu będzie 15 sierpnia koncert Tamary Behler i Grzecha Piotrowskiego Quintet z projektem „BÉLAIR”, występ Piotra Schmidta Quintetu z programem „Piosenki Komedy bez słów” oraz finałowe Late Night Show z zespołem LUNAMË.
Jazz w Ruinach 2026 pozostaje wydarzeniem wykraczającym poza tradycyjną formułę festiwalu muzycznego. To przestrzeń spotkania muzyki, architektury, sztuk wizualnych i współczesnej kultury, która od ponad dwóch dekad konsekwentnie tworzy jedno z najbardziej rozpoznawalnych wydarzeń jazzowych w Polsce.
Organizatorem festiwalu jest Stowarzyszenie Muzyczne Śląski Jazz Club we współpracy z Halą Modeli GZUT i Fabryką Montana. Partnerami wydarzenia są Miasto Gliwice oraz Województwo Śląskie. Współgospodarzem wydarzenia jest Miasto Katowice, a współorganizatorami CK Victoria, Ars Cameralis Silesiae Superioris oraz Polska Stolica Kultury Katowice GZM 2027.
